బోరు నీళ్ళు తగ్గినా, కూలీలు దొరకకపోయినా - మన పొలాల్లో డ్రిప్ ఎలా ఉపయోగపడుతుంది? (రైతులకు ఆచరణాత్మక సలహాలు)
ఎండాకాలం వచ్చిందంటే మన తెలంగాణ, ఆంధ్ర పల్లెల్లో ఒకటే మాట: "బోరులో నీళ్ళు తగ్గిపోతున్నాయి". ఉదయం మోటార్ వేస్తే గంటలోనే నీరు ఆగిపోతుంది. ఉన్న కొద్ది నీటితో మిరప తోటనో, పత్తినో ఎలా బతికించుకోవాలి అని ప్రతి రైతు ఆలోచిస్తాడు. ఇలాంటి సమయంలో చాలా మంది చివరికి చేరుకునే దారి డ్రిప్. ఈ వ్యాసంలో పొలంలో ఎదురయ్యే నిజమైన పరిస్థితులు, వాటికి డ్రిప్ ఎలా ఉపయోగపడుతుంది, చేయకూడని తప్పులు సులభంగా చెబుతున్నాం.
1. బోరులో నీరు తక్కువ - అయినా పంట కావాలి
కాలవ లేదా బోరు నీటితో పొలం మొత్తం తడిపితే చాలా నీరు నేలలోకి, గట్లలోకి, ఎండకు ఆవిరిగా వృథా అవుతుంది. అధ్యయనాల ప్రకారం మన దేశంలో వరద పద్ధతిలో నీటిలో పావు వంతు నుండి మూడో వంతు మాత్రమే పంటకు ఉపయోగపడుతోంది. డ్రిప్లో నీరు మొక్క వేర్ల దగ్గరే పడుతుంది. అందుకే తక్కువ నీరున్న బోరుతో కూడా ఎక్కువ మొక్కలకు నీరివ్వవచ్చు. ఒక ముఖ్యమైన విషయం: డ్రిప్ వేస్తే బోరు నీరు పెరగదు, ఉన్న నీరు వృథా కాకుండా వాడుకోవచ్చు అంతే.
2. రాత్రి నీరు పారించడానికి మనిషి దొరకడం లేదు
కరెంటు వచ్చే సమయం రాత్రి అయితే, పొలంలో కాపలా ఉండి నీరు మళ్ళించాల్సి వస్తుంది. కూలీలు దొరకడం కూడా కష్టమైంది. డ్రిప్లో వాల్వ్ తిప్పి వదిలేస్తే నీరు అన్ని వరసలకు సమంగా వెళ్తుంది. కొంతమంది రైతులు టైమర్ లేదా ఆటోమేషన్ కూడా పెట్టుకుంటున్నారు. మనిషి శ్రమ, కాపలా తగ్గడం డ్రిప్లో రైతులు ఎక్కువగా చెప్పే లాభం.
3. ఎరువు ఖర్చు భారంగా ఉంది
చల్లిన ఎరువులో కొంత వర్షానికి కొట్టుకుపోతుంది, కొంత మొక్కకు అందదు. డ్రిప్తో నీటితో పాటే ఎరువును ఇవ్వవచ్చు (దీన్ని ఫెర్టిగేషన్ అంటారు). నీతి ఆయోగ్ ప్రచురించిన ఒక అధ్యయనంలో డ్రిప్ వాడిన రైతులకు ఎరువు వినియోగం సుమారు 13 నుండి 38 శాతం వరకు తగ్గినట్టు నమోదైంది. ఇది పంట, నేల, ప్రాంతాన్ని బట్టి మారుతుంది కాబట్టి ఇంతే వస్తుందని హామీ చెప్పలేం. కానీ చిన్న చిన్న మోతాదుల్లో తరచుగా ఇస్తే ఎరువు మొక్కకు బాగా అందుతుంది. ఏ ఎరువు, ఎంత ఇవ్వాలో మీ ప్రాంత వ్యవసాయ అధికారి లేదా ఉద్యాన శాఖ సలహా తీసుకోండి.
4. ఏ పంటలకు వేసుకుంటే బాగుంటుంది?
- మిరప, టమాటా, వంకాయ, బెండ వంటి కూరగాయలు, వరుసలుగా వేసే పంటలు
- పత్తి, మొక్కజొన్న
- బొప్పాయి, అరటి, దానిమ్మ, మామిడి, నిమ్మ తోటలు
- కొబ్బరి, ఆయిల్ పామ్
- పుచ్చ, కర్బూజ తీగ పంటలు, మల్చింగ్ షీట్ కలిపితే కలుపు కూడా తగ్గుతుంది
వరి లాంటి నీరు నిలిచే పంటకు మామూలుగా డ్రిప్ వాడరు.
5. రైతులు ఎక్కువగా చేసే తప్పులు
- ఫిల్టర్ లేకుండా వేయడం. బోరు నీటిలో ఇసుక, మట్టి, ఇనుప తుప్పు ఉంటాయి. ఫిల్టర్ లేకపోతే డ్రిప్పర్లు మూసుకుపోతాయి. ఇది చాలా సాధారణమైన సమస్య.
- చౌకగా దొరికిందని నాణ్యత చూడకపోవడం. పలుచని పైపు ఒక సీజన్కే పగిలిపోతే, పైపు, కూలీ రెండూ మళ్ళీ ఖర్చే. ISI మార్క్, నమ్మకమైన కంపెనీ చూడండి.
- లేఅవుట్ ప్లాన్ లేకుండా అమర్చడం. పొలం వాలు, వరసల దూరం, బోరు ఒత్తిడి చూడకుండా వేస్తే చివరి వరసలకు నీరు చేరదు.
- ఒకే వాల్వ్ నుండి చాలా ఎక్కువ విస్తీర్ణం. బోరు సామర్థ్యానికి తగ్గట్టు పొలాన్ని భాగాలుగా (జోన్లుగా) విభజించుకోవాలి.
- ఫ్లషింగ్ మరచిపోవడం. లేటరల్ చివరన క్యాప్ తీసి అప్పుడప్పుడు నీరు వదలకపోతే లోపల మట్టి పేరుకుపోతుంది.
6. సబ్సిడీ ఉందని తెలుసా?
చాలా మంది రైతులకు సూక్ష్మ సేద్యానికి ప్రభుత్వ సహాయం ఉంటుందని తెలియదు. కేంద్రం "పర్ డ్రాప్ మోర్ క్రాప్" (PMKSY) పథకం కింద డ్రిప్, స్ప్రింక్లర్లకు సహాయం అందిస్తోంది. తెలంగాణలో ఉద్యానవన శాఖ TGMIP పేరుతో అమలు చేస్తోంది. ఆంధ్రప్రదేశ్లో కూడా ఉద్యానవన శాఖ ద్వారా సూక్ష్మ సేద్య పథకం ఉంది. రైతు వర్గం, భూమి విస్తీర్ణాన్ని బట్టి సహాయం మారుతుంది, ఏటా నిబంధనలు కూడా మారవచ్చు. పాస్బుక్, ఆధార్, కులం సర్టిఫికెట్ (వర్తిస్తే) సిద్ధంగా పెట్టుకుని, మీ మండల లేదా జిల్లా ఉద్యానవన శాఖ కార్యాలయంలో ప్రస్తుత వివరాలు అడిగి తెలుసుకోండి. తెలంగాణలో మీసేవ ద్వారా దరఖాస్తు చేయవచ్చని ఉద్యానవన శాఖ చెబుతోంది.
7. వారం వారం చేసే చిన్న పనులు
- ఫిల్టర్ తెరిచి శుభ్రం చేయండి. నీరు మురికిగా ఉంటే ఇంకా తరచుగా.
- ప్రెజర్ గేజ్లో ఒత్తిడి చూడండి. ఒత్తిడి తగ్గితే ఫిల్టర్ మూసుకుపోయిందేమో, పైపు ఎక్కడైనా లీక్ అవుతోందేమో చూడండి.
- పొలంలో ఒక రౌండ్ వేసి పగిలిన పైపులు, ఊడిన జాయినర్లు, ఎండ్ క్యాప్లు సరిచేయండి. ఎలుకలు కొరికిన చోట్ల కూడా చూడండి.
- నెలకు ఒకటి రెండు సార్లు ఫ్లషింగ్ చేయండి.
- ఎరువు ఇచ్చిన తర్వాత కొద్దిసేపు మంచి నీరు పారించి పైపులు కడగండి.
- సీజన్ అయ్యాక పైపులను చుట్టి నీడలో పెట్టండి. ఎండలో ఉంచితే త్వరగా పాడవుతాయి.
చివరి మాట
డ్రిప్ ఒక్క రోజులో మ్యాజిక్ చేయదు. సరైన ప్లాన్, మంచి సామాగ్రి, చిన్న చిన్న నిర్వహణ పనులు - ఈ మూడూ ఉంటేనే ఏళ్ళ తరబడి లాభం ఇస్తుంది. మీ పొలానికి ఏది సరిపోతుందో అనుమానం ఉంటే, ముందు మీ ప్రాంత ఉద్యాన లేదా వ్యవసాయ అధికారులతో, అనుభవం ఉన్న రైతులతో మాట్లాడి నిర్ణయం తీసుకోండి.
సమాచారం: agritoolsindia - తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్ రైతుల కోసం డ్రిప్ ఇరిగేషన్ సమాచారం.
← హోమ్ పేజీకి